Column: Terugkijken, vooruitkijken en een beetje doorpakken

Voor de bouwsector – en zeker voor ons vakgebied – was 2025 opnieuw een jaar met stevige dynamiek. De bekende thema’s blijven ons bezighouden: stijgende complexiteit, druk op betaalbaarheid, steeds hogere ambities op het gebied van duurzaamheid en een voortdurende stroom aan nieuwe regels en kaders. Niets nieuws onder de zon, zou je zeggen. En toch voelt het anders dan een paar jaar geleden.

Wat steeds nadrukkelijker zichtbaar wordt, is de krapte op de arbeidsmarkt binnen onze sector. Goede bouwkostendeskundigen zijn schaars en de concurrentie om mensen is stevig. Dat leidt tot een situatie waarin arbeidsvoorwaarden steeds verder worden opgerekt. Begrijpelijk vanuit het perspectief van het individu – en op korte termijn vaak ook aantrekkelijk – maar het is goed om onszelf de vraag te stellen of dit op de lange termijn gezond is.

Voor veel bedrijven in ons vakgebied zet deze ontwikkeling de marges en continuïteit onder druk. En uiteindelijk vertaalt dat zich ook naar de betaalbaarheid van projecten en producten. Dat is een ongemakkelijke realiteit, zeker in een sector die al zo onder een vergrootglas ligt. Marktwerking hoort erbij, daar hoeven we niet krampachtig over te doen. Maar blind meegaan in een opwaartse spiraal zonder perspectief op vernieuwing is geen oplossing.

Tegelijkertijd – en dat mag best wat vaker worden uitgesproken – is onze beroepsgroep juist in deze tijd van enorme toegevoegde waarde. Bouwkostendeskundigen brengen structuur, realisme en transparantie in complexe besluitvorming. We helpen opdrachtgevers, ontwerpers en uitvoerders om ambities te vertalen naar haalbare plannen. We maken keuzes inzichtelijk, risico’s bespreekbaar en kosten verdedigbaar. Dat is geen bijzaak, dat is essentieel.

Juist daarom moeten we het vizier ook naar voren richten. Niet alleen op het behouden van de mensen die we nu hebben, maar vooral op het aantrekken van nieuwe collega’s voor ons vak. Daar ligt een duidelijke gezamenlijke opgave. En daar kan – en moet – de NVBK een actieve rol in spelen.

Door zichtbaar te zijn, door te laten zien wat ons vak écht inhoudt. Door kennis te delen, jonge professionals te inspireren en het beroep toegankelijker te maken voor studenten en zij-instromers. En door te benadrukken dat bouwkostendeskundigheid niet alleen over cijfers gaat, maar over inzicht, verantwoordelijkheid en maatschappelijke impact.

Het begin van een nieuw jaar is een mooi moment om die ambitie opnieuw uit te spreken. Laten we 2026 gebruiken om niet alleen te reageren op wat de markt van ons vraagt, maar ook om zelf richting te geven aan de toekomst van ons vak.

Namens het bestuur wens ik jullie een energiek, gezond en vooral inhoudelijk inspirerend nieuw jaar toe. We zien elkaar vast snel – aan tafel, op een bijeenkomst of in het debat.

John Koks, voorzitter NVBK